वचन दर्शन पुस्तक प्रकाशन, कलबुर्गी : श्री

 

ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳೇ, ಸಾಕು ಮಾಡಿ ನಿಮ್ಮ ಗೊಡ್ಡು ಪುರಾಣ!

- ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ ಭಟ್ I ನೂರೆಂಟು ವಿಶ್ವ I ವಿಶ್ವವಾಣಿ 

ಕಳೆದ ವಾರ ಓದುಗರೊಬ್ಬರು, 'ಭಟ್ಟರ ಸ್ಕಾಚ್' ಅಂಕಣ (ಓದುಗರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ನನ್ನ ಉತ್ತರ)ದಲ್ಲಿ 'ಭಟ್ರೇ, ವಯಸ್ಸಾದರೂ ಬುದ್ಧಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲವಲ್ಲ?' ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿದ್ದರು. ಅದಕ್ಕೆ ನಾನು, 'ವಯಸ್ಸಾದರೆ ಕೆಲವರಿಗೆ ಬುದ್ಧಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ!' ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸಿದ್ದೆ. ಈ ಉತ್ತರವನ್ನು ಬರೆಯುವಾಗ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಕಾಕತಾಳೀಯ ಎಂಬಂತೆ, ಮರುದಿನದ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಮಠದ ಶ್ರೀ ಪಂಡಿತಾರಾಧ್ಯ ಶಿವಾಚಾರ್ಯ ಸ್ವಾಮೀಜಿ ಅವರು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಕುರಿತಾಗಿ ಹೇಳಿದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಓದಿದೆ. ಅದಾದ ನಂತರ, 'ಭಟ್ಟರ ಸ್ಕಾಚ್' ನಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಉತ್ತರ ಪಂಡಿತಾರಾಧ್ಯ ಸ್ವಾಮಿಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಒಪ್ಪುತ್ತದೆ ಎಂದು ಖಾತ್ರಿ ಆಯಿತು. ಹೌದು, ಕೆಲವರಿಗೆ ವಯಸ್ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಬುದ್ಧಿ ಹೊರಟು ಹೋಗುತ್ತದೆ! 

ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳು ಅಸಂಬದ್ಧ ಮತ್ತು ತೋಳಸಂಬಟ್ಟೆ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಭಕ್ತರ ಮುಂದೆಯೇ ಅಪಹಾಸ್ಯಕ್ಕೆ ಈಡುಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸಮಾಜವನ್ನು ಸನ್ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಬೇಕಾದ ಮಠಾಧಿಪತಿಗಳು, ತಮ್ಮ ಅರೆಬೆಂದ ಮತ್ತು ಅವಿವೇಕದ ಹೇಳಿಕೆಗಳಿಂದ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಮುಂದೆ ಗೇಲಿಗೊಳಗಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ, ಶ್ರೀಗಳು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿರುವ ವಿಚಾರದಿಂದ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡಾಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಶ್ರೀಗಳ ಬುದ್ಧಿಮಟ್ಟದ ಬಗ್ಗೆ ಅವರು ಯೋಚಿಸುವಂತಾಗಿರುವುದು ಕಳವಳಕಾರಿ ಸಂಗತಿ. ಅರಳು-ಮರಳು ಕವಿದವರಂತೆ ಶ್ರೀಗಳು, ತಮ್ಮ ಶುದ್ಧ ತಿಕ್ಕಲು ಹೇಳಿಕೆಗಳಿಂದ ತಮ್ಮ ಬುದ್ಧಿಗೆ 'ಸಾಣೆ' ಹಿಡಿಯುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದರೆ ಒಳ್ಳೆಯದಿತ್ತು ಎಂದು ಅನಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತಾಡುತ್ತಿರುವುದು, ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಇದ್ದಬದ್ದ ಗೌರವ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವವರೂ ತಮ್ಮ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಪುನರ್ ಪರಿಶೀಲಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ. 

ಸುಮಾರು ಹತ್ತು ತಿಂಗಳ ಹಿಂದೆ, ಇದೇ ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳು ಗಣಪತಿ ಕುರಿತು ಮಾತಾಡಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಕಟು ಟೀಕೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದರು. 'ಗಣಪತಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವುದು ಮೌಢ್ಯದ ಆಚರಣೆ. ಗಣಪತಿ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ದೇವರು, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನೆಪ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ದೇವರು. ಬಾಹ್ಯ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ದೇವರುಗಳು ದೇವರಲ್ಲ. ಗಣಪತಿ ಪೂಜೆ ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಅಲ್ಲ' ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಗಣೇಶ ಭಕ್ತರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಘಾಸಿಗೊಳಿಸಿದ್ದರು. ಇದೊಂದು ಉದ್ಧಟತನದ, ಬಾಲಿಶ ಮತ್ತು ಬೇಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೇಳಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು, ಪುಣ್ಯವಶಾತ್ ಇದನ್ನು ಯಾರೂ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಬೇರೆ ಮಾತು. ಅಲ್ಲದೇ ಇಂಥ ಹೇಳಿಕೆಗಳಿಂದ ಏನೂ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಹೀಗೆ ಹಲುಬುವುದು ಶ್ರೀಗಳಿಗೆ ವ್ಯಸನವಾಗಿಬಿಟ್ಟಿದೆ. 

ಶತಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿರುವ ನಂಬಿಕೆ, ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿಗೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಗೊಂದಲ ಮೂಡಿಸುವುದು, ಆ ಮೂಲಕ ಚಲಾವಣೆಗೆ ಬರಲು ಬಯಸುವುದು ಹೊಸ ತಂತ್ರವೇನಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಎಡಬಿಡಂಗಿ ಹೇಳಿಕೆಯಿಂದ ತುಸು ವಿಹ್ವಲರಾದ ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳು ತಾವು ಲಿಂಗಾಯತರ ಕುರಿತಾಗಿ ಹಾಗೆ ಹೇಳಿದ್ದು ಎಂದು ಆಗ ತಿಪ್ಪೆ ಸಾರಿಸುವ ತಂತ್ರಕ್ಕೆ ಶರಣಾಗಿದ್ದರು. ಅದು ಅವರ ವಿಚಾರ ಶುಷ್ಕಭರಿತವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿತ್ತು. ಗಣಪತಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸುವವರಲ್ಲಿ, ಆರಾಧಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಲಿಂಗಾಯತರೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ಗೊತ್ತಿದ್ದೂ, ಸ್ವಾಮೀಜಿ ಅಂಥ ಅಸಂಬದ್ಧ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಲು ಮುಂದಾಗಿದ್ದರು. 

ನಮ್ಮ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಗಣಪತಿ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಿವೆ. ಕೋಟ್ಯಂತರ ಭಕ್ತರಿದ್ದಾರೆ. ಗಣಪತಿಯ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಜಾತಿಯಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲ ವರ್ಗದವರೂ ಗಣಪತಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ, ನಿತ್ಯ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಶಿವನ ಮಗ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿಯ ಮಾನಸಪುತ್ರನಾದ ಗಣಪತಿ, ಪ್ರಥಮ ವಂದಿತ ಮತ್ತು ದೇವರುಗಳ ಪೈಕಿ ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿವಂತ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಎಲ್ಲ ಸಮೂದಾಯಗಳ ಜನರಲ್ಲೂ ಇದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಹಾಸುಹೊಕ್ಕಾಗಿರುವ ಮೂಲಭೂತ ನಂಬಿಕೆಗಳಿಗೆ ಘಾಸಿಯಾಗುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಯಾರೇ ಮಾಡಿದರೂ ಅದು ಉದ್ಧಟತನ, ಉಪದ್ವ್ಯಾಪಿತನ ಎಂದು ಕರೆಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ವಚನಗಳಲ್ಲೂ ಗಣಪತಿಯ ಸ್ತುತಿಯ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿದೆ. ಗಣಪತಿ ಯಾರಿಗೂ ಬೇಡದ ದೇವರಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ತನಕ ಅವನಿಗೆ ಯಾರೂ ಬಹಿಷ್ಕಾರ ಹಾಕಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳು ಜನಮಾನಸದಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಸ್ಥಾಪಿತ ನಂಬಿಕೆಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾದ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿ, ಆಗ ಗಣಪತಿ ಭಕ್ತರ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಘಾಸಿಗೊಳಿಸಿದ್ದರು.

ಸ್ವಾಮೀಜಿಯವರು ಆಗ ಲಿಂಗಾಯತರಿಗೇ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ ಎಂದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳೋಣ. ಲಿಂಗಾಯತರಲ್ಲೂ ಗಣಪತಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸುವವರು, ಪೂಜಿಸುವವರು ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ ಎಂದಂತಾಯಿತಲ್ಲವೇ? ಅದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿಯೇ ಅವರು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಹಾಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ ಎಂದಂತಾಯಿತಲ್ಲವೇ? ಜನರ ಶ್ರದ್ಧೆ, ಭಕ್ತಿ, ನಂಬಿಕೆಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಹಾರ ಮಾಡುವ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಸ್ವಾಮೀಜಿಯವರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟವರು ಯಾರು? ಇದು ಸಮಾಜಘಾತಕ ಕೆಲಸವಲ್ಲವೇ? ಸಹಸ್ರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆ, ಸಂಪ್ರದಾಯ, ಪರಂಪರೆ, ನಂಬಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹುಳಿ ಹಿಂಡುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಸ್ವಾಮೀಜಿಯವರು ಮಾಡಿದಂತಾಯಿತಲ್ಲವೇ? ಯಾವ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು, ಯಾವ ಸ್ತೋತ್ರ ಪಠಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅವರವರಿಗೆ ಬಿಟ್ಟ ವಿಚಾರ. ಸ್ವಾಮೀಜಿಯವರಿಗೇಕೆ ಈ ಉಸಾಬರಿ? ಇಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಗಣಪತಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದವರಿಗೆ (ಲಿಂಗಾಯತರನ್ನು ಸೇರಿಸಿ), ಈಗ ಪೂಜಿಸಬೇಡಿ, ಅದು ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದರೆ ಏನಾಗಬೇಡ? ಅದರಿಂದ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಧಾರ್ಮಿಕ ಭಾವನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅದೆಂಥ ಆಘಾತವಾಗಬಹುದು? ಇಂಥ ತಿರಸಟ್ಟು ಮತ್ತು ಅವಿವೇಕದ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡುವ ಮುನ್ನ ಈ ಎಲ್ಲ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಮೀಜಿಯವರು ಯೋಚಿಸಬೇಕಿತ್ತು, ಅರಿಯಬೇಕಿತ್ತು. 

ಗಣಪತಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡುವುದು ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಅಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದಾದರೆ, ಅವರ ಭಕ್ತರ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಪಾದಪೂಜೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ವಾಮಿಗಳದು ಯಾವ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಎಂದು ಅನೇಕರು ಆಗ ಕೇಳಿದ್ದರು. ದೇವರ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ಜನರ ಮಧ್ಯೆ ಬಿರುಕು ಮೂಡಿಸುವ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಭಾವನೆಗಳಿಗೆ ನೋವುಂಟು ಮಾಡುವ, ಮನಸ್ಸು-ಮನಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಒಡೆಯುವ, ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಶಿಥಿಲಗೊಳಿಸುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಶ್ರೀಗಳು ಮಾಡಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಹೇಳಿಕೆಯಿಂದ ಎಂಥ ತಪ್ಪು ಸಂದೇಶ ಹೋಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ವಿವೇಕ ಉನ್ನತ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಇರುವವರಿಗೆ ಇರಬೇಕಿತ್ತು. ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳು ಸಮಜಾಯಿಷಿ ಕೊಟ್ಟು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮೂಡಿರುವ ಗೊಂದಲವನ್ನಾದರೂ ನಿವಾರಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ಆಗ ಅವ್ಯಾವುದನ್ನೂ ಮಾಡದೇ, ಈಗ ಪುನಃ ಮನಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಒಡೆಯುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಮುಂದಾಗಿದ್ದಾರೆ. 

ಗಣಪತಿ ವಿವಾದದ ನೆನಪು ಇನ್ನೇನು ನೇಪಥ್ಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯುತ್ತಿದೆ ಎನ್ನುವಾಗ, ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳು ಇನ್ನೊಂದು ಕಿತಾಪತಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಕಳೆದ ವಾರ ಹೊಳಲ್ಕೆರೆಯ ಒಂಟಿಕಂಬದ ಮಠದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಮುರುಘಾಮಠದ ಲಿಂಗೈಕ್ಯ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಜಗದ್ಗುರುಗಳ ಸ್ಮರಣೋತ್ಸವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳು 'ಲಿಂಗಾಯತ ಧರ್ಮ, ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಭಾಗವಲ್ಲ' ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿ, ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಟೀಕೆಗೆ, ಗೇಲಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಮಾಷೆ ಅಂದ್ರೆ ಆ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಹರಿಹರದ ವೀರಶೈವ ಲಿಂಗಾಯತ ಪಂಚಮಸಾಲಿ ಪೀಠದ ಶ್ರೀ ವಚನಾನಂದ ಸ್ವಾಮೀಜಿಯವರು, 'ಅಲ್ಲೇ ಡ್ರಾ, ಅಲ್ಲೇ ಬಹುಮಾನ' ಎನ್ನುವ ಧಾಟಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿಯವರಿಗೆ ತಿರುಗೇಟು ಕೊಟ್ಟು, ಬಾಯಿಮುಚ್ಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಂದರೆ ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳ ನಿಲುವನ್ನು ಬೇರೆಯವರಲ್ಲ, ಸ್ವತಃ ಲಿಂಗಾಯತ ಸ್ವಾಮೀಜಿಗಳೇ ಘಂಟಾಘೋಷವಾಗಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. 

ಅಪಕ್ವ ಮತ್ತು ಬಾಲಿಶ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿ, ತಾವೊಬ್ಬ ಪ್ರಗತಿಪರ ಸ್ವಾಮೀಜಿ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಿಂಬಿಸಲು ಹೋಗಿ ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳು ಆಗಾಗ ಉಪದ್ವ್ಯಾಪ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ಹೊಸತೇನಲ್ಲ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಲಿಂಗಾಯತರೇ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. 'ಲಿಂಗಾಯತ ಧರ್ಮ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಭಾಗವಲ್ಲ' ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಮೊದಲು ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದ್ದು ಲಿಂಗಾಯತರಿಂದಲೇ ಎಂಬ ಸತ್ಯ ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳಿಗೆ ಇನ್ನಾದರೂ ಅರ್ಥವಾಗಬೇಕಿದೆ. ಶ್ರೀಗಳ ಹೇಳಿಕೆ ಅದೆಷ್ಟು ಸವಕಲು ಮತ್ತು ಅಪ್ರಸ್ತುತ ಎನ್ನುವುದು ಎಂಥವರಿಗಾದರೂ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ. 'ಹಿಂದೂ ಎಂಬುದು ಒಂದರ್ಥದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮವೇ ಅಲ್ಲ. ಅದು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ಅನಿಷ್ಟ, ಅನಾಚಾರ, ಮೂಢನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಲಿಂಗಾಯತ ಧರ್ಮ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಭಾಗವಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕು. ಹಿಂದೂ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಧರ್ಮ ಎಂದು ಒಪ್ಪಲು ನಾನು ಸಿದ್ಧನಿಲ್ಲ. ನಾವು ಸ್ವತಂತ್ರ ಲಿಂಗಾಯತ ಧರ್ಮದವರು. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೇ ಬಸವಣ್ಣವರು ವೇದ, ಪುರಾಣ, ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದರು. ವೇದವೆಂಬುದು ಓದಿನ ಮಾತು, ಪುರಾಣವೆಂಬುದು ಪುಂಡರ ಗೋಷ್ಠಿ, ಶಾಸ್ತ್ರವೆಂಬುದು ಸಂತೆಯ ಸುದ್ದಿ ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ಲಿಂಗಾಯತ ಧರ್ಮದ ಹುಟ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣರಾದರು. ವೈದಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಬೇರುಗಳು ನಮ್ಮ ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿವೆ. ಈ ವೈದಿಕ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕಿತ್ತೆಸೆಯಬೇಕು, ನಾವು ಲಿಂಗಾಯತರು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಿಂದ ಹೊರಬರಬೇಕು' ಎಂದು ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳು ಫರ್ಮಾನು ಹೊರಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. 

ಹಾಗೆ ನೋಡಿದರೆ ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿಯವರ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಹೊಸ ವಿಚಾರಗಳೂ ಇಲ್ಲ. ಶ್ರೀಗಳ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನೇ ಬಸವಣ್ಣನವರು ಬದುಕಿದ್ದಾಗಲೂ ಕೆಲವರು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ್ದರು. ಆಗಲೂ ಈ ಮಾತಿಗೆ ಪುರಸ್ಕಾರ ದೊರೆತಿರಲಿಲ್ಲ. ಅಂದಿನಿಂದ ಲಿಂಗಾಯತರನ್ನು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸುವ ಕುತಂತ್ರಗಳು ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿ ನಡೆದರೂ, ಯಾವ ಪ್ರಯೋಜನವೂ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಈ ವಿಚಾರ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಸತ್ತು, ಮತ್ತೆ ಯಾವಾಗಲೋ ಮರು ಹುಟ್ಟು ಪಡೆದು, ಪುನಃ ಸಾವಿಗೀಡಾಗುವುದು ನಡೆದುಕೊಂಡೇ ಬರುತ್ತಿದೆ. ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಶ್ರೀಗಳು ಹೇಳಿದ್ದು ಯಾರಿಗೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದ gospel truth ಅಲ್ಲ. ಈ ವಾದವನ್ನು ಸಾರಾಸಗಟು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾ, ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ತಿರುಗೇಟು ಕೊಡುತ್ತಲೇ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೂ ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿ ಸ್ವಾಮೀಜಿಯವರಂಥ ಮನಸ್ಸುಗಳು ಇಂಥ ಬಾಲಿಶ ವಾದಗಳಿಗೆ ತುಪ್ಪ ಸುರಿಯುತ್ತಲೇ ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.  

ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿಯವರಿಗಿಂತ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಕಿರಿಯರಾದ ವಚನಾನಂದ ಶ್ರೀಗಳು, 'ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಮಹಾಸಾಗರವಿದ್ದಂತೆ. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಬಗ್ಗೆ ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದವರು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಬೇಕು. ದೇಶದಲ್ಲಿನ ಬೌದ್ಧರು, ಜೈನರು,ಲಿಂಗಾಯತರು, ವೀರಶೈವರು ಎಲ್ಲರೂ ಹಿಂದೂಗಳೇ. ವೈದಿಕರು, ಅವೈದಿಕರು, ದ್ವೈತ, ಅದ್ವೈತ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಸರ್ವವನ್ನೂ, ಸರ್ವರನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಎಲ್ಲ ಮೂಲಪುರುಷರು, ಮಹಾಪುರುಷರು ಇದ್ದಿದ್ದು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿಯೇ. ವೀರಶೈವ, ಲಿಂಗಾಯತ ತತ್ವಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಇರಬಹುದು. ನಮ್ಮ ಮಠ, ಪೀಠಗಳ ತತ್ವಗಳು ಏನೇ ಇರಬಹುದು, ಆದರೆ ನಾವೆಲ್ಲ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಹೋದಾಗ ಮಾತ್ರ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಭವಿಷ್ಯವಿದೆ' ಎಂದು ವಚನಾನಂದ ಶ್ರೀಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಸಮಚಿತ್ತದಿಂದ, ಪ್ರಬುದ್ಧರಾಗಿ ಹೇಳಿ, ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿಯವರ ವಾದ ಗೊಡ್ಡುತನದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದ್ದಾರೆ. 

ಗಣಪತಿ ವಿವಾದವಾದಾಗಲೇ, ಲಿಂಗಾಯತ ನಾಯಕರಾದ ಬಸನಗೌಡ ಪಾಟೀಲ್ ಯತ್ನಾಳ್ ಅವರು ಸಾಣೇಹಳ್ಳಿಶ್ರೀಗಳನ್ನು 'ಆ ನಕ್ಸಲ್ ವಾದಿ ಸ್ವಾಮಿಯ ಮಾತಿಗೇಕೆ ಕಿಮ್ಮತ್ತು ಕೊಡುತ್ತೀರಿ?' ಎಂದು ಒಂದೇ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಇಡೀ ವಾದಕ್ಕೆ ಷರಾ ಬರೆದುಬಿಟ್ಟಿದ್ದರು. ಆದರೂ ಅವರ ಬಗೆಗಿನ ಕಿಂಚಿತ್ ಗೌರವದಿಂದ ಆಗ ಅನೇಕರು ತಾಳ್ಮೆಯಿಂದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಈಗ ಶ್ರೀಗಳು ತಮ್ಮ ಬಾಯಿಶೀಕಿನಿಂದ ನಗೆಪಾಟಲಿಗೆ ಗುರಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸಮಾಜವನ್ನು ಒಡೆಯುವ, ಮನಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಘಾಸಿಗೊಳಿಸುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆಗಾಗ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ವಾದವನ್ನು ಬೆಳಗಿಸುವ, ಅದಕ್ಕೆ ಹೊಳಪು ನೀಡುವ ಪ್ರತ್ಯುತ್ಪನ್ನ ಮತಿತ್ವ ಅವರಲ್ಲಿ ಬರಿದಾದಂತೆ ತೋರುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿಷಾದದಿಂದಲೇ ಹೇಳಬೇಕಿದೆ. 

ಫುಲ್ ಸ್ಟಾಪ್!

ಸಿಖ್, ಬೌದ್ಧ, ಜೈನ, ಲಿಂಗಾಯತ, ವೀರಶೈವ ಎಲ್ಲರೂ ಹಿಂದೂಗಳು

 

ವಚನ ದರ್ಶನ ಪುಸ್ತಕ ವೈಚಾರಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಚರ್ಚೆ ಸಂವಾದಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ. ವಚನಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಅನೇಕ ಮುಖಗಳು ತೆರೆದುಕೊಂಡಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬಂದ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಚರ್ಚೆ ಹಿಂದೂಗಳು ಯಾರು? ಧರ್ಮವೆಂದರೆ ಏನು? ಹಿಂದೂ ಪದದ ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಹಲವು ವಾದಗಳು ನಮ್ಮ ಮುಂದಿವೆ. ಹಿಂದೂ ಶಬ್ದವನ್ನು ಅಪವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವ ಕೆಲಸ, ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಕೆಲವರಿಂದ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಆರ್ಯ, ಸನಾತನ ಶಬ್ದಗಳು ಪುರಾತನ, ಆದರೆ ಹಿಂದೂ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಮೂಸ್ಲಿಮರು ನೀಡಿದ್ದು ಎಂಬ ತಪ್ಪು ಗ್ರಹಿಕೆ ಇದೆ. ಹಾಗಾದರೆ ಹಿಂದೂ ಎಂದರೆ ಏನು? ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ವೈಶಾಲ್ಯ ಎಂತಹದ್ದು? ಎಂಬುದನ್ನು ನೋಡೋಣ.

 

ಹಿಂದೂ ಎಂದರೆ ಯಾರು? ಹಿಂದೂ ಎಂದರೆ ಏನು?

 

ಭಾರತ ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 25(2)(b) ಯ ಅನ್ವಯ ಸಿಖ್, ಜೈನ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧ ಎಲ್ಲರೂ ಹಿಂದೂಗಳೇ. ಲಿಂಗಾಯತರನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಎಲ್ಲ ಮತ ಪಂಥಗಳು ಹಿಂದೂ ಎಂದು ಸಂವಿಧಾನವು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದೆ. 1995 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ , ಹಿಂದೂ ಎಂಬುದು ಜೀವನ ಪದ್ಧತಿ, ಇದು ಒಂದು ರಿಲಿಜನ್‌ ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ  ಆಚರಣೆ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿಧತೆ ಇದ್ದರೂ ಮೂಲ ತತ್ವ ಒಂದೇ ಎಂದು, ಮಾನ್ಯ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.

 

ಸಿಂಧೂ ನದಿಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವವರು ಹಿಂದೂಗಳು, ಸಿಂಧೂ ಹಿಂದೂ ಆಗಿದೆ.‌ ಹಿಮಾಲಯದಿಂದ ಹಿಂದೂ ಸರೋವರದವರೆಗೆ (ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರ) ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ಪ್ರದೇಶ ಹಿಂದೂ ರಾಷ್ಟ್ರ. ಹಿಂದೂ ಎನ್ನುವುದು ಪ್ರದೇಶವಾಚಕ ಮಾತ್ರ ಎಂಬ ವಾದವಿದೆ ಇದು ಅರ್ಧ ಸತ್ಯ. ಪುರಾಣ ಇತಿಹಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ವಿಶಾಲವಾದ ಅರ್ಥವಿದೆ. ಇದೊಂದು ತತ್ವವಾಚಕ ಪದ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದನ್ನು ಹಿಂದುತ್ವ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತೇವೆ. "ಹೀನಂ ದೂಷಯತಿ ಇತಿ ಹಿಂದೂ" ಎಂಬ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ಇದೆ. ಕೆಟ್ಟದನ್ನು ಬಯಸದಿರುವವರು, ಕೆಟ್ಟದ್ದನ್ನು ದೂರ ಇಟ್ಟವರು ಹಿಂದೂಗಳು. ವೃದ್ಧ ಸ್ಮೃತಿಯಲ್ಲಿ "ಹಿಂಸಯಾ ದ್ರೂಯತೆ ಯಶ್ಚ ಸದಾಚಾರ ತತ್ಪರ:" ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಹಿಂಸೆಯಿಂದ ದೂರ ಇರುವವರು, ಸದಾಚಾರ ತತ್ಪರರು ಹಿಂದೂಗಳು. ಸಹನಾವವತು ಸಹನೌ ಭುನಕ್ತು ಎನ್ನುವ ಮಾರ್ಗ ಹಿಂದೂ. ಉಪಜೀವನ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಜೀವನ, ಉಜ್ಜೀವನದ ದಾರಿ ಹಿಂದೂಗಳದು. ಇದು ಶುದ್ಧ ಜೀವನ ಪದ್ಧತಿ.

“ಓಂಕಾರ ಮೂಲಮಂತ್ರಾಢ್ಯಃ ಪುನರ್ಜನ್ಮ ಹೃದಾಶಯಃ ಗೋಭಕ್ತೋ ಭಾರತಗುರೂ ಹಿಂದೂ ಹಿಂಸನದೂಷಕಃ”

ಧರ್ಮ, ಮತ ಮತ್ತು ರಿಲಿಜನ್

“ಧಾರಣಾತ್ ಇತಿ ಧರ್ಮಃ” ಧಾರಣೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುವುದು ಧರ್ಮ.ಇದು ದೇಶ, ಕಾಲ, ಪ್ರಕೃತಿ, ಪುರುಷರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ತತ್ವ. ಇದೊಂದು ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ಎಲ್ಲರೂ ಪಾಲಿಸಬೇಕಾದ ನೀತಿ ಸಂಹಿತೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತ ಪರಿಧಿ ಇಲ್ಲ. ಮತವೆಂದರೆ ಅಭಿಪ್ರಾಯ, ಸಂಪ್ರದಾಯ, ಆಚಾರ, ವಿಚಾರ. ಇದು ದೇಶ ಕಾಲಗಳ ಅಧೀನ. ಮತವೆಂದರೆ ಮಾರ್ಗವೂ ಕೂಡ. ರಿಲಿಜನ್ ಎಂಬ ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ಭಾರತದ ಯಾವ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪರ್ಯಾಯ ಶಬ್ದವಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ರಿಲಿಜನ್ನುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗ್ರಂಥ, ಒಬ್ಬ ದೇವರು, ಒಬ್ಬ ಪ್ರವಾದಿ ತಮ್ಮದು ಮಾತ್ರ ಸರಿ, ಉಳಿದಿದ್ದೆಲ್ಲ ತಪ್ಪು. ಅನ್ಯರು, ಒಪ್ಪದೇ ಇರುವವರು ಇರುವುದೇ ತಪ್ಪು ಎಂಬ ಅಭಿಮತ ರಿಲಿಜನ್ನುಗಳದ್ದು. ಆದರೆ ಭಾರತೀಯ ತತ್ವ ವಿಚಾರ ಸಮನ್ವಯ ದೃಷ್ಟಿಯದ್ದು.

ನಾವು ಸೆಮೆಟಿಕ್‌ ರಿಲಿಜನ್‌ ಗಳನ್ನು, ಧರ್ಮ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಇದು ಸರಿಯಲ್ಲ. ರಿಲಿಜನ್‌ ಒಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯವೇ ಹೊರತು ಧರ್ಮವಲ್ಲ. ರಿಲಿಜನ್ನು ಜನಸಮೂಹದೊಂದಿಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಧರ್ಮವು ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಒತ್ತುಕೊಡುತ್ತದೆ. ತರ್ಕ ಮತ್ತು ವಿವೇಕಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು.

 

ಸಿಖ್,ಬೌದ್ಧ, ಜೈನ, ಲಿಂಗಾಯತ, ವೀರಶೈವ ಎಲ್ಲರೂ ಹಿಂದೂಗಳೇ.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಮತಗಳ, ಪಂಥಗಳ ಆಚರಣೆ, ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಇರಬಹುದು, ಆದರೆ ಮೂಲತತ್ವಗಳು ಒಂದೇ. ಈ ತತ್ವಗಳು ಉದಾತ್ತವಾಗಿವೆ. ಭಾರತೀಯ ಮೂಲದ ಎಲ್ಲ ಮತಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ತತ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ಸಾಮ್ಯತೆ ಇದೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತೆ ನೋಡಬಹುದು.

1. ದೇವನೊಬ್ಬ ನಾಮ ಹಲವು. ಸತ್ಯವೊಂದೇ,ಹುಡುಕುವ ದಾರಿಗಳು ಹಲವು ಎಂಬುದನ್ನು ಎಲ್ಲ ಮತಗಳು ಒಪ್ಪುತ್ತವೆ. ನಾನಾ ನಾಮರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ದೇವರ ಆರಾಧನೆಗಳಿವೆ. 

2. ಧರ್ಮ, ಅರ್ಥ, ಕಾಮ ಮೋಕ್ಷಗಳೆಂಬ ಚತುರ್ವಿಧ ಪುರುಷಾರ್ಥಗಳು ಎಲ್ಲ ಮತಗಳಲ್ಲಿ ಇವೆ. ಬಹುಪಾಲು ಮತಗಳು ಮೋಕ್ಷವನ್ನೇ ಅಂತಿಮ ಗುರಿಯನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಅದಕ್ಕೆ ನೀಡಿರುವ ಹೆಸರು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಇರಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಲಿಂಗಾಯತ ವೀರಶೈವದಲ್ಲಿ ಅದು ಲಿಂಗಾಂಗ ಸಾಮರಸ್ಯ. ಬೌದ್ಧರಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಾಣ ಹೀಗೆ.

3. ಕರ್ಮ ಸಿದ್ಧಾಂತ : ತನ್ನ ಪಾಲಿನ ಕರ್ತವ್ಯ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಿಗೂ ಅನಿವಾರ್ಯ. ಸತ್ಯ, ನಿಷ್ಠೆ, ಭಕ್ತಿ, ದಾಸೋಹದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾಯಕವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕರ್ಮ, ಇದರಿಂದ ಮೋಕ್ಷ ಸಾಧ್ಯ. ಹಿಂದೆ 84 ಲಕ್ಷ ಯೋನಿಗಳಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ನಂತರ ಮಾನವ ಜನ್ಮ ಬಂದಿದೆ. ಇದೇ ಜನ್ಮ ಕಡೆಯಾಗಬೇಕು, ಮತ್ತೆ ಹುಟ್ಟಬಾರದು ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಮತಗಳು ನಂಬಿಕೆ ಇಟ್ಟಿವೆ.

4. ಗೋವು ಪೂಜ್ಯ : ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ಮತ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಗೋವನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತವೆ.

5. ಓಂಕಾರ : ಓಂಕಾರವು ಭಾರತೀಯ ಎಲ್ಲ ಮತಗಳಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಭೌಮ ಮಂತ್ರ. ಸನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರಣವ ಸ್ವರೂಪಿಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯುವುದೇ ರೂಢಿ.

6. ಸುಖ ದುಃಖಗಳು : ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಿಧದ ಸುಖಗಳಿವೆ. ಒಂದು ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಮೂಲಕ ಸಿಗುವ ಸುಖ. ಇದು ವಿಷಯ ಸುಖ. ಇನ್ನೊಂದು ಇಂದ್ರಿಯ ವ್ಯಾಪಾರವಿಲ್ಲದ ಪರಮ ಸುಖ. ವಿಷಯ ಸುಖಕ್ಕೆ ದುಃಖದ ಲೇಪವಿದೆ. ಪರಮ ಸುಖಕ್ಕೆ ದುಃಖಾನುಭವವೇ ಇಲ್ಲ. ಆತ್ಮಾನುಭವವೇ ಪರಮ ಸುಖ. ವಿಷಯ ಸುಖದ ಆಸೆಯೇ ದುಃಖಕ್ಕೆ ಮೂಲ. ಮನದ ಮುಂದಣ ಆಸೆಯೇ ಮಾಯೆ.

7.  “ವಸುಧೈವ ಕುಟುಂಬಕಂ” : ಇಡೀ ಜಗತ್ತೇ ನನ್ನ ಕುಟುಂಬ. ಎಲ್ಲರೂ ನಮ್ಮವರೇ. ಸಾಮರಸ್ಯ ಪ್ರತಿ ಮತಗಳ ಮೂಲ ಮಂತ್ರ.

ಈ ಎಲ್ಲ ತತ್ವಗಳಿಂದ ಸಿಖ್ ,ಬೌದ್ಧ, ಜೈನ, ಲಿಂಗಾಯತ, ವೀರಶೈವ ಎಲ್ಲರೂ ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾಗಿ ಹಿಂದುಗಳೇ. 

ಹಿಂದೂ ಎಂಬಲ್ಲಿ ವೈದಿಕ-ಅವೈದಿಕ ಚರ್ಚೆಯೇ ಅಪ್ರಸ್ತುತ.

ತತ್ವದ ಮೂಲದಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿಲ್ಲ. ಉಪಾಸನಾ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ, ಪೂಜಾ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಸಂರಚನೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ಆಕಾರ-ನಿರಾಕಾರ, ಸ್ಥಾವರ-ಜಂಗಮ, ಸಗುಣ-ನಿರ್ಗುಣ, ಆಸ್ತಿಕ-ನಾಸ್ತಿಕ ಮುಂತಾದ ವಿಭಿನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳಿವೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೂಲದಲ್ಲಿ ಷಡ್ದರ್ಶನಗಳು ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿವೆ. ಸಾಂಖ್ಯ, ಯೋಗ, ನ್ಯಾಯ, ವೈಶೇಷಿಕ, ಮೀಮಾಂಸ ಮತ್ತು ವೇದಾಂತ. ದೇವತಾ ಉಪಾಸನಾ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಶೈವ, ವೈಷ್ಣವ,ಶಾಕ್ತ, ಸೌರ, ಕೌಮಾರ ಮತ್ತು ಗಾಣಪತ್ಯ ಎಂಬ ಆರು ಮತಗಳಿವೆ.ತಾತ್ವಿಕವಾಗಿ ಬೌದ್ಧ, ಜೈನ, ಚಾರ್ವಾಕ, ಸಾಂಖ್ಯ, ಯೋಗ, ಮೀಮಾಂಸಕ, ಅದ್ವೈತ, ವಿಶಿಷ್ಟಾದ್ವೈತ, ದ್ವೈತ, ಶಕ್ತಿ-ವಿಶಿಷ್ಟಾದ್ವೈತ ಹೀಗೆ ಮಹಾಪುರುಷರ ದೆಸೆಯಿಂದ ದರ್ಶನಗಳು ತೆರೆದುಕೊಂಡಿವೆ.ಇವೆಲ್ಲವೂ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಭಾಗಗಳೇ. ವೇದಗಳನ್ನು ಪ್ರಮಾಣವೆಂದು ಒಪ್ಪುವವರು ವೈದಿಕರು, ವೇದಗಳನ್ನು ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಒಪ್ಪದಿರುವ ಹಲವು ಮತಗಳೂ ಇವೆ. ಇವೆರಡೂ ಹಿಂದುವೇ, ಆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಇದೆ. ಇದು ಒಂದು ಗ್ರಂಥ, ಒಬ್ಬ ಉದ್ಧಾರಕನಿಗೆ ಕಟ್ಟು ಬಿದ್ದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಾದೇಶಿಕತೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೆ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲರೂ ಹಿಂದೂಗಳೇ. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಭಾರತವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಅಫಘಾನಿಸ್ತಾನ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ, ನೇಪಾಳ, ಭೂತಾನ್, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ,ಶ್ರೀಲಂಕಾ, ಇಂಡೋನೇಶೀಯಾ, ಮಲೇಶಿಯಾ, ಮಾರಿಷಸ್‌ ಎಲ್ಲರೂ ಹಿಂದೂಗಳೇ.

 

ಧರ್ಮದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ.

ಧರ್ಮದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವಿಶ್ವದವರೆಗೂ ಹರಡಿದೆ. ಚರ-ಅಚರ ವಸ್ತುಗಳಿಗೂ ಧರ್ಮವಿದೆ. ಹರಿಯುವುದು ನೀರಿನ ಧರ್ಮ, ಬೀಸುವುದು ಗಾಳಿಯ ಧರ್ಮ ಇತ್ಯಾದಿ. ವ್ಯಕ್ತಿಧರ್ಮ, ಕುಟುಂಬಧರ್ಮ, ರಾಷ್ಟ್ರಧರ್ಮ, ವಿಶ್ವಧರ್ಮ ಹೀಗೆ ಹಾಕಿಕೊಂಡ ನೀತಿ ಸಂಹಿತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಿವೆ. ಧರ್ಮವೆಂಬ ಜೀವನ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ, ಯಮ ನಿಯಮಗಳಿವೆ. ಯಮವೆಂದರೆ ಪಾಲಿಸಬೇಕಾದವುಗಳು. ನಿಯಮವೆಂದರೆ ಬಿಡಲೇಬಾರದವು. ಧರ್ಮಿಯು ಕುಟುಂಬದ, ಸಮಾಜದ, ರಾಷ್ಟ್ರದ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ, ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಬದ್ಧನಾಗಿರಬೇಕು. 

 

ದಯವೇ ಧರ್ಮದ ಮೂಲವಯ್ಯಾ. ದಯಬೇಕು ಸಕಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಎಂದು ಬಸವಣ್ಣನವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಭಗವಾನ ಬುದ್ದ, ಭಗವಾನ ಮಹಾವೀರ, ಗುರು ನಾನಕರದು ಶಾಂತಿ-ಸಹಬಾಳ್ವೆಯ ಸಂದೇಶವಿದೆ. ವಿದೇಶದಿಂದ ಬಂದ ದಾಳಿಕಾರರು, ಕೊಳ್ಳೆ ಹೊಡೆಯಲು ಬಂದ ಲೂಟಿಕೋರರು, ಭಾರತಕ್ಕೆ ನಾವು ಧರ್ಮ ಬೋಧಿಸುತ್ತೇವೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಯಾವ ನೀತಿ ನಿಯಮಗಳಿಲ್ಲದೇ, ಆಕ್ರಮಿಸುವ, ಯುದ್ಧ ಮಾಡುವ, ದುರಾಡಳಿತ ನಡೆಸಿದವರಿಗೆ ಯಾವ ಧರ್ಮವಿದೆ? ಅಲ್ಲಮ ಪ್ರಭುಗಳ ವಚನದ ಸಾಲುಗಳು ಸಹಾಯಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತವೆ. “ದಾಳಿಕಾರಂಗೆ ಧರ್ಮವುಂಟೆ? [ಕನ್ನಗಳ್ಳಂಗೆ] ಕರುಳುಂಟೆ?”

 

ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಮನೋಭೂಮಿಕೆಯಿಂದ, ಭಾರತೀಯ ತತ್ವಮೀಮಾಂಸೆಯನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ವಿದೇಶಿ ಮಾನದಂಡಗಳಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮೂರ್ಖತನ. ಈ ನೆಲಮೂಲದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ತತ್ವವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದಾಗ ಎಲ್ಲ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ಜಗದ್ಗುರು ಶ್ರೀ ವಚನಾನಂದ ಸ್ವಾಮೀಜಿ

ವೀರಶೈವ ಲಿಂಗಾಯತ ಪಂಚಮಸಾಲಿ ಜಗದ್ಗುರು ಪೀಠ,ಹರಿಹರ.

सिध्देश्वर स्वामीजी चराचरात

२० जानेवारी २०२३

 बालगाव आश्रमात गुरुवंदना 

ज्ञानयोगी श्री सिद्धेश्वर स्वामीजी लिंगैक्य झाल्यानिमित्त बालगाव - कात्राळ (ता. जत) येथील श्री गुरुदेव आश्रमात गुरुवारी गुरुवंदना कार्यक्रम झाला. न बोलावता, कोणाला निमंत्रण न देता हजारो साधक आपले श्रद्धेय गुरू ज्ञानयोगी श्री सिद्धेश्वर स्वामीजींना वंदन करण्यासाठी एकत्र आले होते. यात भगिनींची उपस्थिती लक्षणीय होती. आरती गायनासह साधकांनी सोबत आणलेल्या पणत्यांनी आरती करुन ज्ञानयोगी श्री सिद्धेश्वर स्वामीजींना वंदना केली. 

श्री बसवलिंग स्वामीजी, अध्यक्ष ज्ञानयोश्रम, विजयपूर

आ तनुवेल्ला लिंग काणा रामनाथा... या वचनाप्रमाणे श्री सिद्धेश्वर स्वामीजी आपल्यात ज्योतीप्रमाणे आहेत. ते आता सागर झाले आहेत.

बयलू बयलन्नू बित्ती बयलादरु नम्म शरणरु... आपण स्वामीजींना पाहिलो, ऐकलो, त्यांची सेवा केलो. त्यांचे जीवन आपल्यात आहे.  स्वामीजींनी सांगितलेल्या ज्ञान, भक्तीचा दीप तेवत ठेवा. 

अमृतानंद स्वामीजी

समाजात चर्चा आहे, श्री गुरुदेव सिद्धेश्वर स्वामीजींनी आपले कोणतेही अस्तित्व ठेवले नाही. त्यांनी दगड, लाकूड,  सोने या माध्यमातून त्यांनी कोणतेही अस्तित्व ठेवले नाही. मात्र, ते आज अनेक लोकांत आहेत. कोणीही व्यक्ती इतक्या लोकांच्या हृदयात राहिले नाहीत. १२ व्या शतकात विजयपूर बसवण्णांच्या भक्तीमुळे लोकप्रिय झाले. तर २१ व्या शतकात श्री सिद्धेश्वर स्वामीजींनी ज्ञानाद्वारे अनेकांचे जीवन उजळवल्याने लोकप्रिय झाले. गुरुदेवांच्या वाणीला, ज्ञानाला, आचरणाला मृत्यू नाही. त्यांची वाणी असेपर्यंत विचार, ज्ञानाला मृत्यू नाही. ते देहरुपात असेपर्यंत त्यांच्या अस्तित्वाला सीमा होती. मात्र,  आता ते सर्वत्र आहेत. ते विचार, ज्ञानरुपाने प्रत्येकात आहेत. त्यांच्या ज्ञानाचा दीप सर्वत्र आहे. ते प्रकाशमय करण्यासाठी  आपण साधन बनले पाहिजे. आपले मन तेल, वात झाल्यावर ते प्रकाशमय होईल.

गुरुदेवांनी शरीर सोडले, आता ते बयलू रूप झाले. ते बयलू पूजक होते. सर्वत्र बयलू आहे. 

प्रत्येक झोपडी, घर, परिसर बयलू आहे. गुरुदेव लिंगैक्य झाल्यानंतर १८ तासांत लक्षावधी लोक दर्शनासाठी जमले. ते पाहून देशातील लोक आश्चर्यचकित झाले. असेही ज्ञानी असू शकतात, हे पाहून ते अचंबित झाले.  गुरुदेवांनी ज्ञानासाठी जीवन समर्पित केले.ते योगमय जीवन जगले. स्वामीजींच्या अपरोक्ष रेकॉर्डिंग केलेले

१० हजार प्रवचने उपलब्ध आहेत. जात, धर्म, राजकारण, हवे, नको विरहित ते जीवन जगले. ते बुद्धासमान राहिले. ते खिसा नसलेले संत होते. हा खिसा कधीही भरणार नाही, हे त्यांनी जाणले होते. त्यांचे दैहिक, बौद्धिक सामर्थ्य प्रचंड होते. ते रोज हजारो साधकांना भेटायचे, संवाद साधायचे. परंतु ते कधीही त्रासले नाहीत. त्यांना पाहिल्यास साधकांना आनंद व्हायचे. 

बाबुराव होनवाड

 श्री सिद्धेश्वर स्वामीजींनी आपल्याला बोलण्यासारखे वागायला सांगितले. 

वाणी, शारिरीक तपश्चर्या, संयम हे आपण त्यांच्याकडून घ्यायला हवे. ते स्वामी

विवेकानंद,  रामकृष्ण परमहंस, रमण महर्षी, ज्ञानेश्वर यांच्याप्रमाणे होते. आता लिंगैक्य झाल्यानंतर ते निसर्गात आहेत. ते कोणाला दीक्षा, आशीर्वाद न देता सर्वांचे गुरू आहेत.

सिद्धेश्वरांची बयलू यात्रा

 

५ जानेवारी २०२३

ज्ञानयोगी श्री सिद्धेश्वर स्वामीजींनी सोमवारी (दि. २) वैकुंठ एकादशी दिवशी उत्तरायण कालात देहत्याग केला. त्यानंतर मंगळवारी (दि. ३) रात्री त्यांच्या पार्थिवावर स्वामीजींच्या इच्छेनुसार अग्निसंस्कार झाले. दरम्यान, लाखो लोकांनी शिस्तबद्धरीत्या त्यांचे अंतिम दर्शन घेतले. ती गर्दी अंतिम संस्कारानंतर बुधवारीही थांबली नव्हती. तर गुरुवारी चिताभस्म संग्रहावेळीही ती होती. अनेक भाविक साश्रुनयनांनी चिताभस्म देण्याची विनंती करत होते. मात्र, आश्रमाने ते कठोरपणे नाकारले आहे. कारण ते स्वामीजींच्या इच्छेविरुद्ध ठरेल. 

'बयलू' यात्रेला निघण्यापूर्वी स्वामीजींनी आपल्या पार्थिवावर अग्निसंस्कार करण्यास सांगितले होते. त्यांनी २०१४ मध्येच हे अंतिम अभिवादन पत्र लिहिले होते. त्यांनी त्यात देहाविषयी काही विषय स्पष्ट केले होते. १. देह भूमीत ठेवण्याऐवजी त्याला अग्नीला समर्पित करा. (वीरशैव लिंगायत समाजात पद्मासन स्थितीत समाधी देतात.) २. श्राद्धादिक विधी - विधानांची आवश्यकता नाही. ३. चिताभस्म नदी अथवा सागरात विसर्जित करा. ४. कोणतेही स्मारक उभारू नका. 

भाविकांच्या भावनांना बळी पडून त्यांना स्वामीजींच्या पार्थिवाचे चिताभस्म दिल्यास काय घडू शकते, याची कल्पना आश्रमास आहे. त्यामुळे पोलिस बंदोबस्तात चिताभस्म संग्रह करण्यात आला. भविष्यात कोणी स्वामीजींचे चिताभस्म घेऊन ते कोठेही ठेवून त्यांचे स्मारक उभारण्याची भीती नाकारता येत नाही, जे स्वामीजींच्या विचाराविरुद्ध ठरेल.

स्वामीजींनी देह व आत्मा दोन्ही वेगळे मानले हे स्पष्ट आहे. देहाचे कार्य संपले, यामुळेच त्यांनी 'इच्छामरण'द्वारे 'बयलू' स्थितीकडे मार्गस्थ होण्याचा निर्णय घेतला. स्वामीजींनी गेल्या महिनाभरापासून आहार टप्प्याटप्प्याने आहार कमी - कमी केले होते. त्यांचा देहत्यागाचा निर्णय झाला होता. तसेच देह अग्निसमर्पित करण्याची इच्छाही व्यक्त केली.  त्यांचा देह अग्निसमर्पित झाला तरी त्यांचा अविनाशी आत्मा विचार, आचार रुपाने सदैव आपल्यासोबत राहणार आहे. तो निरंतर प्रेरणा देत राहणार आहे.  

स्वामीजींचे गुरू श्री मल्लिकार्जुन स्वामी यांची समाधी आश्रमात आहे. 'माझे जीवन गुरुदेवांनी घडविले', असे कृतज्ञतापूर्ण गौरवोद्गार  स्वामीजी आपल्या अंतिम अभिवादन पत्रात काढतात. स्वामीजी आध्यात्मिक प्रवचनाच्या निमित्ताने दरवर्षी वर्षभर कोठेही असले तरी  गुरुपौर्णिमेला महिनाभर विजयपूरच्या ज्ञानयोश्रमात असायचे. तेथे प्रवचन, प्रसाद व गुरुपौर्णिमा उत्सव चालायचा. यावरुन गुरुदेवांप्रती त्यांची भक्ती, प्रेम दिसून येते. आता स्वामीजींच्या पार्थिवावर अग्निसंस्कार केल्याने, संपूर्ण चिताभस्म नदी, समुद्रात विसर्जित होणार असल्याने आणि त्यांच्या इच्छेनुसार त्यांचे कोणतेही स्मारक उभे राहणार नसल्याने आश्रमात श्री गुरू वेदांत केसरी मल्लिकार्जुन स्वामी यांचीच समाधी राहणार आहे. भविष्यात कोणाची समाधी उभे राहणेही शक्य वाटत नाही. कारण स्वामीजींनी आपली समाधी व स्मारक न उभारण्याच्या इच्छेद्वारे क्रांतिकारी पाऊल टाकून आपल्या शिष्यांसमोरही एक आदर्श घालून दिला आहे. त्यामुळे भविष्यात त्यांचे शिष्यही आश्रमात आपल्या गुरुदेवाची समाधी नसताना आपली समाधी उभारण्याचा विचार करतील, असे वाटत नाही.  विशेष म्हणजे लिंगैक्य होण्यापूर्वीच समाधी बांधून सज्ज ठेवणारे अनेक मठाधीश आपण पाहिले आहेत.  सिध्देश्वर स्वामीजी संपूर्ण जीवनभर लाखो लोकांसाठी प्रेरक, आदर्श, पूज्यनीय राहिले. देहत्यागानंतरही ते अशा तथाकथित मठाधीशांहून विरळेच.

बयलू योगी

 

प्रखर ज्ञानी, योगमार्गनिष्ठ, उन्नत आध्यात्मिक साधक, बसवण्णांचे सहकारी, शरणश्रेष्ठ श्री अल्लमप्रभू यांची आज जयंती. यानिमित्त त्यांना शत शत नमन.

शब्द एंबेने श्रोत्रद एंजेलु

नोटा एंबेने नेत्रद एंजेलु

वासने एंबेने घ्राणद एंजेलु

रुचि एंबेने जिव्हे एंजेलु

स्पर्श एंबेने त्वक्किन एंजेलु

ई नानू एंबेने भिन्नवडिद बेळगिनवळगण

बेळकु काणा गुहेश्वरा.

या वचनातून श्री अल्लमप्रभूंनी बयलू योग सांगितले आहे. एनिदू बयलयोग या प्रवचनात ज्ञानयोगी श्री सिध्देश्वर स्वामी सांगतात, बयलू योग म्हणजे मन रिक्त करणारे योग. अल्लमाच्या मनात काही नाही. ते रिक्त आहे. याउलट आपले मन नावाचे घर भाव, स्वप्न, वस्तूंनी भरले आहे. अल्लमही पूर्वी असेच होते. त्यांनी आपले मन रिक्त केले. हे मोकळेपणच देव. या रिक्ततेचा अनुभव ईश्वराचे दर्शन घडवेल. मन रिकामे करणे म्हणजे साधना, भरणे म्हणजेच संसार. आध्यात्मिक चिंतक वीणा बण्णंजे यांनीही याविषयी खूप सुंदर विवेचन केले आहे. तसेच त्या म्हणतात, अल्लमांनी आपल्या वचनांतून स्वतःविषयी काही सांगितलेच नाही. त्यासाठी त्या श्री सिद्धेश्वर स्वामी यांच्याशी झालेल्या चर्चेचे उदाहरण देतात. त्या एकदा स्वामीजींना म्हणाल्या, आपण आत्मचरित्र लिहा. त्यावर स्वामीजी म्हणाले, काही घटनाच नाहीत. अशाप्रकारे अल्लमाच्या जीवनातही काही घटनाच नव्हत्या. ते अशा अभिन्न स्थितीला पोहोचलेले महान योगी होते.

२ एप्रिल २०२२

जसा गुरु तसा शिष्य

 २२ जानेवारी २०२३

सळईने माझ्या हातावर डागा, 

कायम आठवण राहील

गुरवू निनू, अरिवू निनू

दैव निनू, जीव निनू

निनिल्लदे....बालगाव - कात्राळ आश्रमात एका सामान्य साधकाने गीताच्या माध्यमातून ज्ञानयोगी श्री सिद्धेश्वर स्वामीजी यांना केलेली वंदना. या गीतातून स्वामीजींविषयी सामान्य साधकांत असलेले गुरुविषयीचे अनन्य प्रेम, भक्ती, त्यांची महानता दिसून येते. सिद्धेश्वर स्वामीजी यांच्या बयलू यात्रेनंतर संतवेंदरे यारू या गीताने घरोघरी मनामनापर्यंत पोहोचत हृदयाहृदयात स्थान मिळविले आहे. त्याविषयी आपण नंतर पाहू. पण जनमनात हे स्थान मिळविणारे निर्मोही संत, पाच दशकांहून अधिक काळ आध्यात्मिक प्रवचनाच्या माध्यमातून आपल्या रसाळ, सहज - सोप्या वाणीने प्रबोधन करणारे  ज्ञानयोगी, कधीही काहीही हवे न म्हणणारे जंगमश्रेष्ठ, बयलू यात्रेनंतर लोकांना अधिक हवेहवेसे वाटणारे ज्ञानयोगाश्रमाचे श्री सिद्धेश्वर स्वामीजी इथपर्यंत कसे पोहोचले, ते कसे घडले याविषयी सर्वांनाच कुतूहल असणे साहजिकच आहे. ते घडले ते गुरूंमुळे. ते म्हणजे वेदांत केसरी मल्लिकार्जुन शिवयोगी यांच्यामुळे. ही बाब या गुरू - शिष्याविषयी माहिती असलेल्या जुन्या लोकांना माहीत आहे. मात्र, स्वामीजींचे गुरू मल्लिकार्जुन शिवयोगी यांचे नाव आजच्या पिढीला माहिती नाही. जसा गुरू तसा शिष्य. जे पेरू, तेच उगवणार. त्यामुळे वेदांत केसरी  गुरू श्री मल्लिकार्जुन स्वामी यांच्याविषयी थोडेसे...  गुरुवंदना कार्यक्रमात बालगावच्या गुरुदेवाश्रमाचे श्री अमृतानंद स्वामीजी यांनी उल्लेख केला. १९८४ ज्ञानयोगाश्रम उभे राहिले. मात्र, पूर्वीपासून मल्लिकार्जुन स्वामीजींना आश्रम नव्हता. ते साधकांच्या घरीच निवास करायचे. ते त्रिकाल (सकाळी, दुपारी व सायंकाळी) प्रवचन करायचे. कलबुर्गी जिल्ह्यातील एका ठिकाणी मल्लिकार्जुन स्वामीजींचे प्रवचन होते. त्यासाठी स्वामीजी काहीही घेत नसायचे. तरीही त्या गावातील साधकांनी त्यांना काही रक्कम  द्यायचे ठरवले. ते रक्कम घेऊन स्वामीजींकडे पोहोचले. स्वामीजींना ते देऊ लागले. त्यावर स्वामीजींनी विचारले, हे काय? लोकांनी सांगितले, पैसे आहेत. त्यावर स्वामीजींनी म्हटले, आपणांस माहिती आहे की मी काही घेत नाही. त्यावर ग्रामस्थांनी म्हटले, तरीही आपली आठवण रहावी, यासाठी आपण काही रक्कम देण्याचा निर्णय घेतला आहे, आपण पैसे घ्यावेत. त्यावर स्वामीजी म्हणाले, असे करा; एक सळई आणा, ती तापवा आणि त्याच्याने माझ्या हातावर डागा. त्यामुळे कायमची आठवण राहील.